Uaniipputit: Saqqaa Eqqarsaatersuutit pingaarnertullu ilusissat Pingaarnertut aaqqissuussineq Attaveqaatit ataqatigiinnerlu

Greenlandic   Dansk
Eqqarsaatersuutit Pingaarnertut aaqqissuussineq Illoqarfiup aaqqissuussaanera Attaveqaatit ataqatigiinnerlu Innuttaasut nikerarnerat Inuutissarsiutit suliffissallu Kulturikkut kingornussat Nunaannaq Pilersuineq eqqagalerinerlu Imminut napatissinnaaneq Namminersorlutik soqutigisaat

Attaveqaatit ataqatigiinnerlu


Attaveqarneq tassaavoq angallannikkut attaveqatatigiinnikkullu inuiaqatigiinnitsinni ataqati­giinnissaanut qassutaasoq. Kalaallit Nunaanni illoqarfiit nunaqarfiillu tamarmik qeqertatuulli pin­ngortitami annertuumi inissisimapput, taamaallaat timmisartukkut, umiarsuartigut, telep attave­qataataatigut ukiuuneranilu qimussitigut/qamuteralatsigut attaveqaateqarluni, inoqarfiit akornanni sumiluunniit aqqusineqarnertigut pilersitsisoqarnikuunngilaq. 

Qeqqata Kommuniani Kangerlussuarmi, Sisimiuni Maniitsumilu mittarfeqarpoq, nunaqarfinnilu tamani pisortat qulimiguulinnut mittarfeerassaanik pilersitsisoqarsinnaaneranut kommunip pi­lersaarusiorneqarnerani periarfissiisoqarpoq, taamaalilluni ilaatigut takornariaqarnikkut inuutis­sarsiuteqarnermi assersuutigalugu qulimiguulinniit sisorartitsinermut atatillugu qulimiguulim­mik missinnaaneq pitsaanerusumik periarfissillugu. 

Qeqqata Kommunianiit isigalugu, Kangerlussuarmi mittarfik aningaasaleeqataalluartuuvoq, tassaSisimiut peqatigalugu takornariaqarnerup ineriartortinnisaanut suli annertuumik tamaani periarfissaqarmata aammalu uuliamik gassimillu suliffissuaqarnerup aatsitassaqarnermullu sul­lissinnissanik neqeroorutit ineriartortinneqarnissaanut aamma aallaaviummat pingaaruteqartoq. Europap aamma Amerikap avannarliup akornanni akunnittarfittut assartukkanik siammartiteri­vittut ineriartortinneqarsinnaanera immaqa periarfissaqarpoq.  

Kangerlussuaq Kalaallit Nunaanni mittarfinni timmisartumik aqqusaarfigissallugu isumannaanner­saavoq, aammalu timmisartumik aqqusaartarneq inuutissarsiornermut annertu­saarnerup soorlu takornariaqarnermut, aatsitassarsiornermut aamma uuliamik gassimullu tun­ngatillugu pingaaruteqartuuvoq pingaaruteqartuassallunilu. Inuutissarsiuutit taakku isumannaat­sumik timmisartumik aqqusaartoqartarnissaanik pinngitsuuisinnaangillat, kinguaattoornerit as­sigisaallu annertuunik akeqartarmata, tunisassiornermilu aamma soorlu ilaasut unnuisussan­ngortunut inissiigallartarnermut aningaasanik annertuunik annaasaqarfiusarlutik. Ilutigitillugulu imarpik qulaallugu mittarfik qaninnerpaaq akunnerni amerlasuuni ungasissuseqarpoq. 

Air Greenland-ip Dash 7-nniata atorunnaasikkiartornerata kingunerissavaa, Maniitsumi Sisi­miunilu mittarfiit allineqarnissaanik pisariaqartitsilernissaq, immaqa 1200 meterit missaanut, taamaalillutik timmisartunut allaanerusunut nutaanut miffiusinnaanngorlutik. Mittarfinnik talli­liinissamut atatillugu annertunerusumik eqaallisaanissaq tulluartuussaaq, taamaalilluni timmi­sartunik assigiinnginnerusunik atuisoqarsinnaalluni.     

Periarfissat pilersaarutitut siunnesuummi ilanngunneqarnikuupput. 

Qeqqata Kommuniani Kangerlussuaq minillugu ukioq kaajaallallugu illoqarfiit nunaqarfiillu tamarmik umiarsuarnik aqqusaarneqartarput. Kangerlussuaq ukiumut marluk pingasoriarluni pajuttumit tikinneqartarpoq, aammalu 2008-mi takornariartaatit ilaasuminnik paarlaatsitsinermut atatillugu 55-eriarlugu tikippaat.   

Sisimiut Maniitsorlu ullut arfineq-marlukkaarlugu RAL-ip pilersuinermut angallataanit tikinne­qartarput, nunaqarfiillu sinneri sapaatip akunnera allortarlugu tikinneqartarlutik. Maniitsoq, Ka­ngaamiutSisimiullu sinersortaammik tikinneqartarput. Nunaqarfiit sinnerini angallatinik inun­nik ilaasoqarnissamut akuerisaasunik attartornikkut imaluunniit inuinnaat angallataat atorlugit tikinneqartarput.   

Qeqqata Kommuniani aasaanerani umiarsualiviit amerlasuut umiarsuarnik takornariartaatinik tikinneqartarput, amerlasuutigullu Kangerlussuarmi aallartittarlutik tamatumalu kingorna sine­rissami nunaqarfiit illoqarfiillu assigiinngiiaartumik tikinneqartarlutik. 

 Kilisaatit Royal Greenland-imut raajanik assagiarsunnillu tunisiniarlutikSisimiuni umiar­sualivik amerlasuutigut tikittarpaat, kisianni Maniitsumi umiarsualivik aamma saarullinnik as­sagiarsunnillu aallaaveqartumik aalisakkerivinnut annikinnernut atugassiaavoq. 

Ullumikkut artornartutigut isikkoqartut ilagivaat, umiarsuartigut sullissinerup ullutsinnut naleq­qussarneqassappat,Sisimiuni, Maniitsumi Kangerlussuarmilu umiarsualiveqarnermut siunerta­linnut nunaminertanik immikkoortitsisoqarnissaa pisariaqartinneqarmat.    

Maniitsumi Aluminiumik aatsiterivimmik pilersitsisoqarneranut atatillugu Maniitsup qeqertaata avannaatungaani umiarsualivimmik nutaamik pilersitsisoqassaaq, nassiussanut assartuinermut atorneqarsinnaasutut naatsorsuutigineqartumik, umiarsualivillu pioreersoq sunngiffimmi umiat­sianut umiarsuarnullu takornariartaatinut sillimmatigineqarsinnaalluni. 

Umiarsualivinnik pingasuusunik tamanik ineriartortitsinissamut kommunip pilersaarusiorneqar­nerani nunaminertanik ilanngussisoqarnikuuvoq. 

Sisimiut Kangerlussuullu akornanni aqqusinikkut attaveqaat. Kalaallit Nunaanni sumiiffinni ikinnerusunituulli nunap timaanik allaanerusumik atuilluarnissamut ammaassisinnaasumik aq­qusinikkut attaveqaammik angilaartumik ineriartortitsiniissamik periarfissaqarpoq, illuatungaati­gullu Kangerlussuarmi mittarfiupSisimiunilu umiarsualiviup akornanni sunniuteqartussamik pilersitsisoqarsinnaalluni, taamaalillunilu attaveqarnermik ataqatigiissumik kalaallit nunaanni immikkut ataqatigiinnermik nukittuumik pilersitsisoqarsinnaalluni. Attaveqaqatigiinneq inuutissarsiutit soorlu takornariaqarnerup, aatsitassarsiornerup aamma uuliamik gassimillu misissuinerup tunisas­siorsinnaanerulluunniit kiisalu sila apeqqutaavallaarunnaarnissaanut ineriartortinneqar­nissaanut pingaaruteqartussaasoq. 

Kommunip pilersaarusiorfigineqarnerani ingerlaarfissatut periarfissanik arlalinnik siunnersuute­qarpoq, aqqutissap pitsaanerpaap toqqarneqarnissaa siunertaralugu misissorneqartussanik, ani­ngaasartuutissat, avatangiiisit allallu soqutiginarsinnaasut eqqarsaatigalugit nalilersorneqartus­saq.